Παρουσίαση “Έξι Λεπτά Ακόμα”, Αθήνα

Σε μια κατάμεστη αίθουσα, στον ΙΑΝΟ της Αθήνας, παρουσιάστηκε την Τρίτη, 21 Απριλίου, το νέο μυθιστόρημα του Σταύρου Χριστοδούλου Έξι λεπτά ακόμα, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Καστανιώτη. Πρόκειται για το πέμπτο βιβλίο του συγγραφέα και δημοσιογράφου, που είχε τιμηθεί το 2020 με το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για Τη μέρα που πάγωσε ο ποταμός.

Την εκδήλωση άνοιξε ένα σύντομο βίντεο σε σκηνοθεσία Πιερή Παναγή, με τη φωνή της Κατερίνας Χέλμη από ηχογράφηση του 1975 για το «Γλυκό πουλί της νιότης» του Tennessee Williams – μια υπαινικτική εισαγωγή στο σύμπαν του βιβλίου. Τα αποσπάσματα ανέλαβε να διαβάσει, με συγκλονιστική ένταση, η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, ηθοποιός που ο ίδιος ο Χριστοδούλου αναγνώρισε ως μια από τις καθοριστικές παρουσίες στη σχέση του με το θέατρο, από το 1986, όταν την είχε πρωτοδεί στο «Κρίμα που είναι πόρνη» του ανοιχτού θεάτρου.

Για το βιβλίο μίλησαν η συγγραφέας Τζούλια Γκανάσου και η θεατρολόγος-κριτικός Ιωάννα Μπλάτσου.

Η Τζούλια Γκανάσου περιέγραψε το μυθιστόρημα ως μια τοιχογραφία που κινείται «ανάμεσα στη μνήμη, την τέχνη, τη λάμψη και το τραύμα», επισημαίνοντας πως η κεντρική ηρωίδα, η ηθοποιός Μαρία Σαντά, γίνεται μια σύγχρονη Αντιγόνη – ένα πλάσμα που κουβαλά μέσα του τη σύγκρουση ανάμεσα στον προσωπικό και τον συλλογικό νόμο. Από τη Νέα Σμύρνη ως τα στούντιο της Ιταλίας και πίσω στην Αθήνα, η πορεία της διαγράφει μια τροχιά ανόδου και καθόδου, που ο Χριστοδούλου μετατρέπει σε κοινωνιολογική τομή της μεταπολεμικής Ελλάδας.

Η Ιωάννα Μπλάτσου, δημοσιογραφική συνάδελφος του συγγραφέα από το 2000, εστίασε στη διακειμενικότητα του βιβλίου -τις συνομιλίες του με τον Tennessee Williams, τον Σαίξπηρ, τον Ντάριο Φο, τον Τσέχωφ, τη Φαίδρα- αλλά και στον κινηματογραφικό ρυθμό της αφήγησης, που χτίζεται μέσα από σεκάνς παρά γραμμικά.

Ο ίδιος ο Χριστοδούλου μίλησε για τη βαθιά, σαρανταετή σχέση του με το θέατρο «ό,τι υπήρξε η βιβλιοθήκη στο σπίτι» και εξήγησε πως αυτό που τον ενδιαφέρει είναι η «λογοτεχνία χαρακτήρων», το ψυχογράφημα των ηρώων, μια προσέγγιση που θυμίζει τον τρόπο που ένας σκηνοθέτης πλησιάζει έναν ρόλο. Αναφέρθηκε με ιδιαίτερη ζεστασιά στην επιμελήτρια Πόπη Μουμπαγιατζή, «το δίχτυ ασφαλείας» του σε πέντε βιβλία, και ευχαρίστησε τον Αργύρη Καστανιώτη και τον Δημήτρη Ποσάντζη για τη φροντίδα με την οποία αγκαλιάζουν τη δουλειά του.

Ιδιαίτερη αξία δόθηκε στη συζήτηση για τη σιωπή, ένα κυρίαρχο μοτίβο του βιβλίου, σε μια εποχή, όπως σημειώθηκε, που «φωνάζει». Η επιλογή της Μαρίας Σαντά να αποσυρθεί στη σιωπή τη στιγμή που επιτέλους καταξιωνόταν, υπήρξε κατά τον συγγραφέα η κορύφωση και ταυτόχρονα η ήττα της.

Το βιβλίο διατίθεται ήδη στα βιβλιοπωλεία. Η εκδήλωση έκλεισε με υπογραφές από τον συγγραφέα και θερμό χειροκρότημα – μια βραδιά που θύμισε ότι η λογοτεχνία, όπως και το θέατρο, κρίνεται τελικά από τις παύσεις της.

Με την συγγραφέα Ελένη Πριοβόλου.

Με τον εκδότη Αργύρη Καστανιώτη.